Overdoseren met vitamine D

Her en der valt te lezen dat vitamine D een wondermiddel is. De voorgestelde dosissen zijn 1250 µg (50 000IE) per dag. Daarnaast leeft ook nog steeds het idee dat je met vitamines niet kan overdoseren. Maar niets is minder waar!

Wanneer je te veel vitamine D in je bloedbaan hebt, spreken we van ‘hypervitaminose D’. Te veel vitamine D is zelf niet schadelijk, maar zorgt ervoor dat je abnormaal hoge hoeveelheden calcium opneemt uit je voeding en je eigen botten. Dit leidt net tot minder sterke botten en botpijn, maar het calcium kan ook neerslaan in de nieren. Andere symptomen zijn verwardheid, overgeven en spierzwakte, maar deze komen ook bij heel veel andere aandoeningen voor.

Observationeel onderzoek zag dat hoge vitamine D concentraties geassocieerd zijn met een hoger risico op overlijden. Dit blijven associaties en het is niet zeker dat de vitamine D ook de oorzaak van de verhoogde sterfte was. Men sprak van te hoge concentraties als de bloedspiegel dubbel of driedubbel zo hoog bleek dan de streefwaarde (100 à 150 nmol/L i.p.v. 50 nmol/L).

Maar hoeveel is te veel? Het is uit onderzoek niet duidelijk wanneer een dosis vitamine D toxisch wordt. Alle beschikbare ‘limieten’ worden berekend aan de hand van computermodellen in combinatie met expert opinies. Dat is de reden waarom je bij verschillende bronnen andere limieten terugvindt.

Het nemen van een vitamine D supplement is wel zinvol bij kinderen en bij adolescenten/volwassenen als ze een aangetoond tekort hebben. Bij ouderen raden we ook een supplement aan. Er is echter geen systematisch onderzoek dat aantoont dat dosissen, hoger dan aanbevolen, betere gezondheidsuitkomsten geven. Daarnaast garandeert geen enkele studie dat een toediening van >50 μg/dag 100% veilig is.

Let op: dit geldt niet voor mensen met een aandoening waarbij de absorptie van vitamines beperkt is zoals coeliakie, gastric bypass, crohn en andere. In die situaties wordt de dosis bepaald op basis van de bloedspiegel.