Science Sunday August 2026

Welkom bij een nieuwe editie van mijn Science Sundays, het maandelijkse moment waar ik stilsta bij de wetenschappelijke artikels die de deze maand mijn aandacht trokken. In dit overzicht deel ik recente publicaties, interessante bevindingen of weetjes en relevante updates. En dat alles gebundeld op een korte en toegankelijke manier, zodat iedereen die graag meedenkt of meeleest rond gezondheidswetenschap makkelijk kan aansluiten.

Met veel plezier deel ik in deze rubriek wat mij inspireerde, prikkelde of gewoonweg bleef hangen. Hopelijk doet het hetzelfde voor wie hier meeleest.

1/ Borstvoeding en krampjes.

Een recente systematische review en meta-analyse onderzocht de relatie tussen exclusieve borstvoeding en darmkrampjes/kolieken bij baby's. Op basis van 15 studies met meer dan 216 000 kinderen bleek exclusieve borstvoeding geassocieerd met 19% minder kans op kolieken dan niet-exclusieve borstvoeding. Vooral in vergelijking met combinatievoeding was het verschil duidelijk, terwijl er ten opzichte van uitsluitend kunstvoeding geen statistisch significant verschil werd gevonden. De studies waren wel sterk heterogeen en observationeel, waardoor we hier geen causaal verband uit kunnen afleiden. Interessant dus, maar zeker geen bewijs dat borstvoeding kolieken kan voorkomen.

Lees hier meer: link (open access)

2/ Onderzoek naar ervaringen bij vroegtijdig stoppen van de borstvoeding

Veel moeders stoppen vroeger met borstvoeding geven dan ze eigenlijk wilden. Een recente scoping review bracht in kaart hoe moeders die specifieke situatie ervaren. In de 15 geïncludeerde studies kwamen gevoelens van schuld, schaamte en falen sterk naar voren, waarbij het stoppen soms zelfs raakte aan het gevoel een ‘goede moeder’ te zijn. Opvallend is dat onvoldoende, tegenstrijdige of weinig empathische professionele ondersteuning deze ervaringen vaak nog versterkte. Voor mij is dit een belangrijke boodschap: goede borstvoedingszorg gaat niet alleen over begeleiding om borstvoeding te laten slagen, maar ook over luisteren naar wat een moeder ervaart en haar ondersteunen wanneer het anders loopt dan gehoopt.

Lees de volledige studie hier. (open access)

3/ Eiwitgehalte in kunstmelk of groeimelk.

Over groeimelk is het laatste woord nog steeds niet gezegd. Deze publicatie rapporteert over een grote gerandomiseerde studie bij ruim 1.600 kinderen. De onderzoekers keken of het eiwitgehalte van groeimelk tijdens het tweede levensjaar invloed heeft op de groei en het BMI van de kinderen. Kinderen kregen vanaf 12 maanden een groeimelk met een lager of hoger eiwitgehalte, maar op 24 maanden werd geen verschil in BMI gevonden, het primaire eindpunt van de studie. Wel zagen de onderzoekers dat de groep met een lagere eiwitinname een stabielere groeicurve volgde, terwijl bij een hogere eiwitinname zowel gewicht als lengte sterker toenamen. Interessant, want het bevestigt dat ook na de babyleeftijd de hoeveelheid eiwitten in het voedingspatroon aandacht verdient. Tegelijk moeten we de resultaten correct interpreteren: de studie toont niet aan dat eiwitarme groeimelk noodzakelijk is, wel dat een te hoge eiwitinname bij jonge kinderen weinig meerwaarde lijkt te hebben. Lees er zeker ook de discussie op na, waar de resultaten mooi in een bredere klinische context geplaatst worden. Ook heel spijtig dat er geen goede vergelijking gemaakt is met kinderen die gedurende het tweede levensjaar moedermelk kregen als de belangrijkste bron van melk. 

De studie lees je hier. (open access)

4/ Een tekort aan ijzer bij het kindje wanneer het borstvoeding krijgt

Een recente goed opgestelde Zweedse cohortstudie volgde de ijzervoorraad van kinderen vanaf de geboorte tot 12 maanden. Zoals verwacht daalden de ferritinewaarden sterk tijdens het eerste levensjaar, maar interessant genoeg bleek noch borstvoeding, noch kunstvoeding geassocieerd met de ferritinewaarden van het kind. Factoren zoals het geslacht van het kind, de ferritinewaarde in het navelstrengbloed en de maternale ijzerstatus waren wél geassocieerd met de ijzervoorraad. Voor mij opnieuw een mooie illustratie dat we bij het risico op ijzertekort verder moeten kijken dan alleen de vraag of een baby borst- of kunstvoeding krijgt: de ijzerstatus waarmee een kind aan het leven begint, lijkt minstens zo relevant.

De publicatie kan je hier nalezen (open acces).

5/ Kan je succesvol relacteren na vroegtijdig stopzetten?

Eindelijk een gerandomisserde studie over dit thema! Relactatie, ofwel het opnieuw opstarten van borstvoeding nadat die was gestopt of sterk was afgenomen. Moeders die gedurende acht weken intensieve, gestructureerde begeleiding kregen, bereikten veel vaker volledige relactatie dan vrouwen die de gebruikelijke zorg kregen: 65,8% tegenover 8,6%. Ook hun vertrouwen in borstvoeding en hun borstvoedingsvaardigheden verbeterden. De studie is met 73 vrouwen klein, maar de resultaten zijn opvallend en benadrukken vooral dat relactatie écht mogelijk is en dat goede, langdurige begeleiding daarbij een enorm verschil kan maken.

Deze review met aanbevelingen kan je hier bekijken (open access)